Αμετάβλητη διατήρησε την πιστοληπτική αξιολόγηση της Ελλάδας στη βαθμίδα BBB με σταθερό outlook ο οίκος Fitch.
Ο οίκος επισημαίνει ότι η ελληνική οικονομία υποστηρίζεται από το κατά κεφαλήν εισόδημα και τους δείκτες διακυβέρνησης, οι οποίοι βρίσκονται πάνω από τον μέσο όρο των χωρών της βαθμίδας BBB, καθώς και από ένα αξιόπιστο πλαίσιο οικονομικής πολιτικής, με βασικό στήριγμα τη συμμετοχή στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωζώνη.
Στα θετικά περιλαμβάνονται οι ισχυρές δημοσιονομικές επιδόσεις, η συνετή οικονομική πολιτική και η ανθεκτικότητα της ανάπτυξης, που έχουν ενισχύσει τα θεμελιώδη μεγέθη της οικονομίας και έχουν επιταχύνει την αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους.
Ωστόσο, η Fitch υπογραμμίζει ότι εξακολουθούν να υφίστανται αδυναμίες που συνδέονται με την κρίση χρέους, με κυριότερες το εξαιρετικά υψηλό, παρά τη γρήγορη υποχώρησή του, δημόσιο χρέος, τις επίμονες εξωτερικές ανισορροπίες και τους διαρθρωτικούς περιορισμούς στην ανάπτυξη.
Ταχεία αποκλιμάκωση χρέους
Το πολύ υψηλό δημόσιο χρέος της Ελλάδας παραμένει βασικός περιοριστικός παράγοντας για την πιστοληπτική της αξιολόγηση, ωστόσο η ταχεία μείωσή του συνεχίζει να ενισχύει τη βιωσιμότητα του χρέους και να στηρίζει την αξιολόγηση «BBB».
Το χρέος της γενικής κυβέρνησης διαμορφώθηκε στο 146,1% του ΑΕΠ το 2025 και η Fitch προβλέπει περαιτέρω μείωσή του στο 124,6% το 2028, χάρη στα μεγάλα πρωτογενή πλεονάσματα, την ισχυρή αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ, την ευνοϊκή διαφορά μεταξύ επιτοκίου και ρυθμού ανάπτυξης και την ενεργή διαχείριση του χρέους, συμπεριλαμβανομένων των πρόωρων αποπληρωμών δανείων.
«Παρότι το χρέος εξακολουθεί να βρίσκεται πολύ πάνω από τη διάμεσο του 56,9% του ΑΕΠ για τις χώρες με αξιολόγηση ‘BBB’, σύμφωνα με τις προβλέψεις μας, η Ελλάδα δεν θα έχει πλέον τον υψηλότερο λόγο χρέους προς ΑΕΠ στην Ευρωζώνη μέχρι το τέλος του 2026, καθώς θα υποχωρήσει κάτω από την Ιταλία» αναφέρουν οι αναλυτές της Fitch.
Χαμηλοί χρηματοδοτικοί κίνδυνοι
Το προφίλ εξυπηρέτησης του ελληνικού χρέους και η ρευστότητα της Ελλάδας περιορίζουν τους κινδύνους που συνδέονται με το – ακόμη πολύ υψηλό – απόθεμα δημόσιου χρέους. Η Ελλάδα, σύμφωνα με τον οίκο, επωφελείται από την ιδιαίτερα μεγάλη μέση διάρκεια του χρέους, που φτάνει τα 19 έτη, το υψηλό ποσοστό δανεισμού με ευνοϊκούς όρους και σταθερά επιτόκια, καθώς και από ένα μεγάλο ταμειακό απόθεμα, το οποίο προβλέπεται να διαμορφωθεί περίπου στο 12% του ΑΕΠ το 2026. Το μέσο τεκμαρτό επιτόκιο επί του συνολικού χρέους παραμένει χαμηλό, περίπου στο 1,5%, κάτω από την αναμενόμενη αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ κατά περίπου 4%.
Αυτό αντανακλά την περιορισμένη μετακύλιση των επιτοκίων της αγοράς στο κόστος του χρέους, μεταξύ άλλων και σε μέρος του επίσημου δανεισμού, όπου ο επιτοκιακός κίνδυνος έχει αντισταθμιστεί. Τα χαρακτηριστικά αυτά μειώνουν τον κίνδυνο αναχρηματοδότησης, στηρίζουν την πρόσβαση στις αγορές και ενισχύουν την ανθεκτικότητα απέναντι στις διακυμάνσεις των χρηματοπιστωτικών αγορών.
Ισχυρά δημοσιονομικά πλεονάσματα
Σημαντικό στήριγμα για την αξιολόγηση της Ελλάδας αποτελούν οι ιδιαίτερα ισχυρές δημοσιονομικές επιδόσεις σε σύγκριση με άλλες χώρες της ίδιας βαθμίδας.
Η Fitch προβλέπει ότι το δημοσιονομικό ισοζύγιο της γενικής κυβέρνησης θα εμφανίσει πλεόνασμα 0,6% του ΑΕΠ το 2026, έναντι μέσου ελλείμματος 3,1% που προβλέπεται για τις χώρες της βαθμίδας BBB. Το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται στο 3,6% του ΑΕΠ.
Στις προβλέψεις αυτές έχουν ήδη ενσωματωθεί τα μόνιμα μέτρα που ανακοινώθηκαν στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, συνολικού ύψους περίπου 0,8% του ΑΕΠ, τα οποία αφορούν κυρίως φορολογικές ελαφρύνσεις και στοχευμένες δαπάνες, καθώς και η προσωρινή στήριξη για την ενέργεια και η αύξηση των αμυντικών δαπανών.
Ο οίκος σημειώνει ότι τα φορολογικά έσοδα, οι ασφαλιστικές εισφορές και η βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης στηρίζουν την αύξηση των εσόδων, η οποία εξακολουθεί να υπερβαίνει την αύξηση των δαπανών.
Συνετή δημοσιονομική πολιτική
Η δέσμευση της Ελλάδας για υγιή δημόσια οικονομικά έχει εξελιχθεί σε πιο σταθερό πλεονέκτημα για την πιστοληπτική της αξιολόγηση, σύμφωνα με τη Fitch.
Οι δημοσιονομικές επιδόσεις μετά την πανδημία καταδεικνύουν ένα ισχυρό ιστορικό συνετής διαχείρισης, το οποίο υποστηρίζεται από ευρεία πολιτική και κοινωνική αποδοχή της δημοσιονομικής πειθαρχίας.
Παράλληλα, θεσμικές δικλίδες, όπως ο εγχώριος δημοσιονομικός κανόνας του 2025 που απαιτεί την επίτευξη πρωτογενούς πλεονάσματος, αλλά και το ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο, ενισχύουν την αξιοπιστία της οικονομικής πολιτικής.
Η Fitch εκτιμά ότι τα παραπάνω διασφαλίζουν πως οποιαδήποτε χαλάρωση της δημοσιονομικής πολιτικής θα παραμείνει ελεγχόμενη. Ειδικά για τον προϋπολογισμό του 2027, θεωρεί ότι η πιο χαλαρή δημοσιονομική στάση συνιστά περιορισμό της υπεραπόδοσης των προηγούμενων ετών και όχι ένδειξη εξασθένησης της δημοσιονομικής πειθαρχίας.
Οι προοπτικές ανάπτυξης
Η ελληνική οικονομία έχει επιδείξει ανθεκτικότητα, παρά το ασθενέστερο διεθνές περιβάλλον και την αυξημένη αβεβαιότητα.
Η Fitch προβλέπει ότι ο ρυθμός ανάπτυξης θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στο 2% την περίοδο 2026-2028, επιτρέποντας στην Ελλάδα να συνεχίσει να υπεραποδίδει έναντι της Ευρωζώνης. Βασικοί μοχλοί ανάπτυξης θα είναι η εγχώρια ζήτηση, με ιδιαίτερη έμφαση στις επενδύσεις και την ιδιωτική κατανάλωση.
Τα έργα που συνδέονται με το Ταμείο Ανάκαμψης, οι δημόσιες επενδύσεις και οι πρόσθετες ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις αναμένεται να συνεχίσουν να ενισχύουν τον σχηματισμό παγίου κεφαλαίου και τις μεσοπρόθεσμες αναπτυξιακές προοπτικές.
Ωστόσο, ο οίκος εντοπίζει καθοδικούς κινδύνους, κυρίως εξαιτίας του διεθνούς περιβάλλοντος και των προκλήσεων στην υλοποίηση των επενδύσεων, δεδομένου του σημαντικού ρόλου που διαδραματίζουν στις προβλέψεις του.
Παραμένουν οι διαρθρωτικές αδυναμίες
Παρά τη βελτίωση των αναπτυξιακών προοπτικών, η Fitch επισημαίνει ότι η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει διαρθρωτικούς περιορισμούς.
Η αύξηση των επενδύσεων συμβάλλει στην ανασυγκρότηση του παραγωγικού κεφαλαίου, μετά από μια μακρά περίοδο υποεπενδύσεων, και υποστηρίζει τη σύγκλιση με τις ευρωπαϊκές οικονομίες.
Ωστόσο, η οικονομία εξακολουθεί να φέρει σημαντικές επιπτώσεις από την κρίση χρέους. Το πραγματικό ΑΕΠ παραμένει αρκετά χαμηλότερα από την προ κρίσης κορύφωσή του, ενώ το κατά κεφαλήν ΑΕΠ εξακολουθεί να βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα σε σύγκριση με τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η αγορά εργασίας έχει βελτιωθεί αισθητά, με την ανεργία να συνεχίζει να υποχωρεί. Ωστόσο, οι ελλείψεις δεξιοτήτων και τα υπόλοιπα διαρθρωτικά εμπόδια εξακολουθούν να περιορίζουν την παραγωγική δυναμικότητα της οικονομίας.
Αδύναμη η εξωτερική χρηματοοικονομική θέση
Στις σημαντικές αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας η Fitch περιλαμβάνει και την εξωτερική της θέση. Ο οίκος προβλέπει ότι το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών θα διαμορφωθεί στο 6,5% του ΑΕΠ το 2026, με τη μείωσή του να αναμένεται να είναι σταδιακή τα επόμενα χρόνια.
Τα υψηλά εξωτερικά ελλείμματα αντανακλούν διαρθρωτικά χαμηλό επίπεδο εγχώριας αποταμίευσης, ενώ οι επενδύσεις με υψηλή εξάρτηση από εισαγωγές αναμένεται να συνεχίσουν να ασκούν πιέσεις στο εξωτερικό ισοζύγιο.
Οι ισχυρές τουριστικές εισπράξεις, οι ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις και οι άμεσες ξένες επενδύσεις συμβάλλουν στη χρηματοδότηση του ελλείμματος, χωρίς ωστόσο να αναμένεται να βελτιώσουν ουσιαστικά τους σχετικούς δείκτες.
Επιπλέον, η υψηλή ενεργειακή εξάρτηση καθιστά την Ελλάδα ευάλωτη σε εισαγόμενες αυξήσεις τιμών, συμβάλλοντας σε πληθωρισμό υψηλότερο από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης το 2026.
Ενισχυμένες οι τράπεζες
Οι κίνδυνοι που απορρέουν από τις τράπεζες για το ελληνικό Δημόσιο παραμένουν περιορισμένοι, καθώς ο κλάδος είναι σημαντικά ισχυρότερος και πιο ανθεκτικός σε σχέση με το παρελθόν.
Η κερδοφορία, η ρευστότητα και η κεφαλαιακή επάρκεια παραμένουν σε ικανοποιητικά επίπεδα, περιορίζοντας την πιθανότητα να χρειαστεί κρατική στήριξη. Η ποιότητα του ενεργητικού έχει επιδεινωθεί μόνο οριακά, λόγω της αναδιάρθρωσης παλαιών ανοιγμάτων προς πελάτες λιανικής τραπεζικής, ενώ οι τράπεζες εξακολουθούν να διατηρούν ισχυρή χρηματοδοτική βάση και πρόσβαση στις αγορές.
Το μακροπροληπτικό πλαίσιο και τα μέτρα που αφορούν τους δανειολήπτες συμβάλλουν επίσης στον περιορισμό της συσσώρευσης συστημικών κινδύνων. Ωστόσο, παραμένουν διαρθρωτικές ευπάθειες, όπως η ακόμη σημαντική εξάρτηση από τις αναβαλλόμενες φορολογικές πιστώσεις και η έκθεση σε εξωτερικούς κραδασμούς ή σε αναπροσαρμογές των αποτιμήσεων στις αγορές.
===============================================
Αποποίηση Ευθύνης: Το περιεχόμενο και οι πληροφορίες που περιλαμβάνονται στο παρόν άρθρο προσφέρονται προς τους επισκέπτες/τριες/χρήστες/τριες του fpress.gr αποκλειστικά και μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς, δεν δύνανται σε καμιά περίπτωση να εκληφθούν ως προτροπή, προσφορά, άποψη, ή σύσταση του fpress.gr για αγορά ή πώληση οποιουδήποτε χρεογράφου και δεν συνθέτουν νομική, φορολογική, λογιστική, ή επενδυτική συμβουλή ή υπηρεσία σχετικά με την αποδοτικότητα ή καταλληλότητα οποιουδήποτε χρεογράφου ή επένδυσης. Κατά συνέπεια, δεν υφίσταται ουδεμία ευθύνη για τυχόν επενδυτικές και λοιπές αποφάσεις που θα ληφθούν με βάση τις πληροφορίες αυτές.
