Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα ολοένα δυσκολότερο δίλημμα: να συνεχίσει τη σύσφιγξη της νομισματικής πολιτικής για να αντιμετωπίσει τον επίμονο πληθωρισμό ή να αποφύγει νέες πιέσεις σε μια ευρωπαϊκή οικονομία που εμφανίζει σαφή σημάδια επιβράδυνσης. Η αδύναμη ανάπτυξη, η αναταραχή στην αγορά ομολόγων και η ενεργειακή αβεβαιότητα ενισχύουν τις εκτιμήσεις ότι η ΕΚΤ θα επιλέξει προσωρινή αναμονή, μεταθέτοντας μια πιθανή αύξηση επιτοκίων για τον Δεκέμβριο.
Σύμφωνα με το Bloomberg, οι οικονομολόγοι αναμένουν ότι η ΕΚΤ θα διατηρήσει αμετάβλητο το επιτόκιο καταθέσεων στο 2,5% κατά την προσεχή συνεδρίασή της, καθώς οι κίνδυνοι για την οικονομική δραστηριότητα αυξάνονται και οι χρηματοπιστωτικές συνθήκες γίνονται περισσότερο περιοριστικές.
Η στάση αυτή δεν σημαίνει απαραίτητα εγκατάλειψη της προοπτικής νέας αύξησης επιτοκίων. Αντίθετα, αποτυπώνει την ανάγκη των Ευρωπαίων κεντρικών τραπεζιτών να αξιολογήσουν κατά πόσο η οικονομία μπορεί να αντέξει πρόσθετη νομισματική σύσφιγξη.
Ανάπτυξη μόλις 0,2% στην Ευρωζώνη
Η επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας αποτελεί πλέον έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που επηρεάζουν τις αποφάσεις της ΕΚΤ.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Bloomberg, η οικονομία της Ευρωζώνης εκτιμάται ότι αναπτύχθηκε μόλις κατά 0,2% το τρίτο τρίμηνο του 2026, έναντι 0,6% το δεύτερο τρίμηνο.
Η προηγούμενη ισχυρότερη επίδοση είχε επηρεαστεί σημαντικά από την οικονομική δραστηριότητα στην Ιρλανδία, γεγονός που περιορίζει την αντιπροσωπευτικότητά της για το σύνολο της Ευρωζώνης.
Η οικονομολόγος του Bloomberg Economics, Simona Delle Chiaie, επισημαίνει ότι οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη ενισχύονται, καθώς ο πληθωρισμός παραμένει υψηλός και οι χρηματοπιστωτικές συνθήκες γίνονται ολοένα πιο αυστηρές.
Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί ένα δυσμενές περιβάλλον για τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά, καθώς το υψηλό κόστος δανεισμού συνδυάζεται με αυξημένες τιμές ενέργειας και περιορισμένη αγοραστική δύναμη.
Γαλλία και Γερμανία επιβαρύνουν τις προοπτικές
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η κατάσταση στις δύο μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρωζώνης.
Στη Γαλλία, η πολιτική και δημοσιονομική αβεβαιότητα, σε συνδυασμό με τις κοινωνικές αναταραχές, επηρεάζει την οικονομική δραστηριότητα και την ιδιωτική κατανάλωση.
Ενδεικτική των πιέσεων είναι η προειδοποίηση της Carrefour, η οποία ανέφερε ότι οι εκτεταμένες λεηλασίες αναμένεται να επηρεάσουν σημαντικά τις επιδόσεις της, με τις πωλήσεις να καταγράφουν τη χειρότερη εβδομαδιαία επίδοση από την περίοδο της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης.
Την ίδια ώρα, στη Γερμανία, η οικονομία εκτιμάται ότι παρέμεινε στάσιμη κατά το τρίτο τρίμηνο, παρά τις προσδοκίες ότι η αύξηση των κρατικών δαπανών θα δημιουργούσε ισχυρότερη αναπτυξιακή δυναμική.
Η Bundesbank διατηρεί πάντως την εκτίμηση ότι η οικονομική δραστηριότητα θα ενισχυθεί αισθητά το επόμενο διάστημα.
Οι εξελίξεις στις δύο χώρες έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα για την ΕΚΤ, καθώς η αδυναμία των μεγαλύτερων οικονομιών περιορίζει τις προοπτικές ανάκαμψης στο σύνολο της Ευρωζώνης.
Πληθωρισμός κοντά στο 4% και φόβοι για την ενέργεια
Παρά την επιβράδυνση της ανάπτυξης, οι πληθωριστικές πιέσεις εξακολουθούν να αποτελούν σημαντική πρόκληση για τη νομισματική πολιτική.
Ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη αναμένεται να προσεγγίσει το 4% έως το τέλος του 2026, με τις αυξημένες τιμές ενέργειας να ενισχύουν τον κίνδυνο νέων ανατιμήσεων.
Τα στοιχεία από τις τέσσερις μεγαλύτερες οικονομίες της περιοχής υποδηλώνουν ότι η ανοδική τάση των τιμών συνεχίστηκε και τον Οκτώβριο.
Πρόσθετη πηγή ανησυχίας αποτελούν τα περιορισμένα αποθέματα φυσικού αερίου, ιδιαίτερα στη Γερμανία.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Morgan Stanley για την Ευρώπη, Jens Eisenschmidt, προειδοποιεί ότι τα χαμηλά αποθέματα ενδέχεται να καταστήσουν αναγκαία ακόμη και τη λήψη μέτρων περιορισμού της κατανάλωσης κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα μπορούσε να επιβαρύνει περαιτέρω την παραγωγική δραστηριότητα, ιδιαίτερα στους ενεργοβόρους βιομηχανικούς κλάδους, ενισχύοντας παράλληλα τις πληθωριστικές πιέσεις.
Η άνοδος των αποδόσεων των ομολόγων προβληματίζει την ΕΚΤ
Στους παράγοντες που επηρεάζουν τις αποφάσεις της ΕΚΤ προστίθεται η σημαντική αύξηση του κόστους δανεισμού στις ευρωπαϊκές αγορές ομολόγων.
Η Γαλλία βρίσκεται στο επίκεντρο της ανησυχίας, καθώς το περιθώριο απόδοσης των δεκαετών κρατικών ομολόγων της έναντι των αντίστοιχων γερμανικών έχει διευρυνθεί σε επίπεδα που είχαν καταγραφεί κατά την ευρωπαϊκή κρίση χρέους.
Η εξέλιξη αυτή αντανακλά την αυξημένη επιφυλακτικότητα των επενδυτών απέναντι στη δημοσιονομική κατάσταση της χώρας και δημιουργεί πρόσθετες πιέσεις στο κόστος χρηματοδότησης.
Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, έχει ήδη προειδοποιήσει ότι η άνοδος των αποδόσεων των ομολόγων από τον Σεπτέμβριο μπορεί να περιορίσει την οικονομική ανάπτυξη.
Ουσιαστικά, η αύξηση των αποδόσεων οδηγεί σε αυστηρότερες χρηματοπιστωτικές συνθήκες ακόμη και χωρίς νέα παρέμβαση της κεντρικής τράπεζας.
Αυτό σημαίνει ότι μια πρόσθετη αύξηση των βασικών επιτοκίων θα μπορούσε να ενισχύσει τις πιέσεις στην οικονομία σε μια περίοδο ήδη περιορισμένης ανάπτυξης.
Bank of America: Πιο προσεκτική στάση από την ΕΚΤ
Σύμφωνα με την Bank of America, οι υπεύθυνοι χάραξης νομισματικής πολιτικής αναμένεται να εμφανιστούν περισσότερο επιφυλακτικοί σε σχέση με τη συνεδρίαση του Σεπτεμβρίου.
Η αμερικανική τράπεζα εκτιμά ότι η ΕΚΤ θα χρειαστεί να δώσει μεγαλύτερη βαρύτητα στις επιπτώσεις της χρηματοπιστωτικής σύσφιγξης στην ανάπτυξη, καθώς η πολιτική αβεβαιότητα και οι πιέσεις στις αγορές ομολόγων περιορίζουν τα περιθώρια για επιθετικότερη πολιτική.
Η επικρατέστερη εκτίμηση των οικονομολόγων είναι ότι το επιτόκιο καταθέσεων θα παραμείνει στο 2,5% στην προσεχή συνεδρίαση, με την προοπτική νέας αύξησης να μετατίθεται για τον Δεκέμβριο.
Ωστόσο, ακόμη και αυτό το ενδεχόμενο θα εξαρτηθεί από τα επόμενα στοιχεία για τον πληθωρισμό, την οικονομική δραστηριότητα και τις συνθήκες χρηματοδότησης.
Το βασικό δίλημμα για την ΕΚΤ είναι πλέον σαφές: ο πληθωρισμός απαιτεί αυστηρή νομισματική πολιτική, αλλά η επιβράδυνση της οικονομίας περιορίζει τα περιθώρια για νέες αυξήσεις επιτοκίων.
===============================================
Αποποίηση Ευθύνης: Το περιεχόμενο και οι πληροφορίες που περιλαμβάνονται στο παρόν άρθρο προσφέρονται προς τους επισκέπτες/τριες/χρήστες/τριες του fpress.gr αποκλειστικά και μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς, δεν δύνανται σε καμιά περίπτωση να εκληφθούν ως προτροπή, προσφορά, άποψη, ή σύσταση του fpress.gr για αγορά ή πώληση οποιουδήποτε χρεογράφου και δεν συνθέτουν νομική, φορολογική, λογιστική, ή επενδυτική συμβουλή ή υπηρεσία σχετικά με την αποδοτικότητα ή καταλληλότητα οποιουδήποτε χρεογράφου ή επένδυσης. Κατά συνέπεια, δεν υφίσταται ουδεμία ευθύνη για τυχόν επενδυτικές και λοιπές αποφάσεις που θα ληφθούν με βάση τις πληροφορίες αυτές.
