Σημαντικό είναι το εύρος της διείσδυσης στο εγχώριο καταναλωτικό κοινό των ασιατικών πλατφορμών ηλεκτρονικού εμπορίου όπως προκύπτει από έρευνα του ΣΕΛΠΕ και της NielsenIQ για τη χρήση πλατφορμών ηλεκτρονικού εμπορίου που έχουν έδρα σε χώρες εκτός ΕΕ από τους Έλληνες καταναλωτές.
Το 94% των συμμετεχόντων στην έρευνα πραγματοποίησε online αγορές το τελευταίο 12μηνο.
Όπως προκύπτει από τα κύραι ευρήματα της έρευνας εξαιρετικά υψηλή διείσδυση των ασιατικών πλατφορμών στην ελληνική αγορά:
• Το 94% των συμμετεχόντων πραγματοποίησε online αγορές το τελευταίο 12μηνο.
• Από αυτούς, το 85% έχει αγοράσει από τουλάχιστον μία πλατφόρμα με έδρα σε χώρα εκτός Ε.Ε.
• Το ποσοστό αυτό αντιστοιχεί συνολικά σε περίπου 8 στους 10 Έλληνες καταναλωτές.
• Οι πιο αναγνωρίσιμες πλατφόρμες είναι το Temu και το Shein, με πολύ υψηλά επίπεδα awareness.
• Περίπου 3 στους 10 χρήστες κάθε πλατφόρμας πραγματοποιούν αγορές τουλάχιστον μία φορά τον μήνα.
Τι αγοράζουν οι Έλληνες από τις online πλατφόρμες εκτός Ε.Ε.
Οι έλληνες καταναλωτές αγοράζουν προϊόντα από τις τρεις πιο κάτω βασικές κατηγορίες:
• Μόδα και ένδυση
• Είδη σπιτιού και μικροαντικείμενα
• Ηλεκτρονικά και gadgets
Η τιμή είναι ο καθοριστικός παράγοντας
Η χαμηλή τιμή αποτελεί το κυρίαρχο κίνητρο για online αγορές, με μεγάλη διαφορά από κάθε άλλο κριτήριο.
Επίσης από την έρευνα προκύπτει ότι οι χρήστες ασιατικών πλατφορμών ξοδεύουν συνολικά περισσότερα online από τους non-buyers.
Η μέση ετήσια δαπάνη που κατευθύνεται στα marketplaces χωρών εκτός Ε.Ε. ανέρχεται σε 244 € και αντιστοιχεί στο 45% της συνολικής online δαπάνης αυτών των χρηστών.
Εμπιστοσύνη και ικανοποίηση
• 4 στους 10 χρήστες δηλώνουν υψηλή ικανοποίηση από τις αγορές τους.
• Η εμπιστοσύνη παραμένει μέτρια, με έντονη επιφυλακτικότητα.
• Οι μη χρήστες δηλώνουν πολύ χαμηλή εμπιστοσύνη συνολικά.
Ποιότητα, ασφάλεια και ευρωπαϊκά πρότυπα
• 6 στους 10 καταναλωτές θεωρούν τα ευρωπαϊκά πρότυπα ποιότητας και ασφάλειας «πολύ σημαντικά».
• 7 στους 10 χρήστες των matketplaces με έδρα χώρες εκτός Ε.Ε., γνωρίζουν ότι αυτά ενδέχεται να μην συμμορφώνονται με τα ευρωπαϊκά standards.
• Παρά αυτή τη γνώση, η χαμηλή τιμή εξακολουθεί να υπερισχύει ως κίνητρο αγοράς.
Αντιδράσεις σε πιθανές ρυθμιστικές παρεμβάσεις
• Σε περίπτωση αύξησης τιμών λόγω δασμών, σχεδόν 40% των χρηστών δηλώνει ότι θα σταματούσε τις αγορές από αυτές τις πλατφόρμες.
• Αντίστοιχα, περίπου 1 στους 3 καταναλωτές εμφανίζεται θετικός στην εφαρμογή ειδικού τέλους ανά παραγγελία, κυρίως όσοι ήδη δεν αγοράζουν από αυτές τις πλατφόρμες.
Χώρα προέλευσης
• Οι καταναλωτές αναγνωρίζουν σωστά ότι Temu και Shein προέρχονται από την Ασία.
• Η αναγνώριση είναι χαμηλότερη για Trendyol και Aliexpress.
• Η χώρα προέλευσης επηρεάζει λίγο τους buyers, αλλά πολύ τους non-buyers.
Αναζήτηση πριν την αγορά
• Περίπου 1 στους 2 χρήστες αναζητά πληροφορίες για τις πλατφόρμες πριν αγοράσει.
• Οι non-buyers αναζητούν σημαντικά περισσότερες πληροφορίες.
• Βασικές πηγές: Google, reviews, websites των sellers, online communities.
Η ελληνική αγορά παρουσιάζει ιδιαίτερα υψηλή διείσδυση των πλατφορμών με έδρα χώρες εκτός Ε.Ε., κυρίως λόγω της πολιτικής χαμηλών τιμών και της έντονης παρουσίας στα social media.
Παρά τη μεγάλη χρήση, οι καταναλωτές διατηρούν σοβαρές ανησυχίες σχετικά με την ποιότητα, την ασφάλεια συναλλαγών και την προστασία προσωπικών δεδομένων.
Η συμμόρφωση με τα ευρωπαϊκά πρότυπα αποτελεί κρίσιμο ζητούμενο για τη βιωσιμότητα του ηλεκτρονικού εμπορίου, ενώ πιθανές ρυθμιστικές παρεμβάσεις φαίνεται να μπορούν να μεταβάλουν ουσιαστικά τη συμπεριφορά των καταναλωτών.
Γεράρδος (πρόεδρος ΣΕΛΠΕ): Απουσία κανόνων
«Τα ευρήματα της έρευνας καταγράφουν με ποσοτικούς όρους αυτό που στο λιανεμπόριο βιώνουμε ήδη ως δομική στρέβλωση: τη διαμόρφωση ενός παράλληλου εμπορίου, όπου η χαμηλή τιμή επιτυγχάνεται μέσω απουσίας κανόνων.
Οι ευρωπαϊκές και ελληνικές επιχειρήσεις λιανικής λειτουργούν σε περιβάλλον υψηλής φορολογικής επιβάρυνσης, αυστηρών ελέγχων και πλήρους συμμόρφωσης με το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο. Αντίθετα, ένα μεγάλο μέρος των marketplaces χωρών με έδρα εκτός Ε.Ε., δραστηριοποιείται ουσιαστικά εκτός αυτού του πλαισίου, χωρίς ισοδύναμες υποχρεώσεις και χωρίς αντίστοιχη ευθύνη για τα προϊόντα που διαθέτει στην ευρωπαϊκή αγορά.
Η έρευνα δείχνει επίσης ότι στοχευμένες ρυθμιστικές παρεμβάσεις μπορούν να επηρεάσουν ουσιαστικά τη συμπεριφορά των καταναλωτών, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι υπάρχει περιθώριο πολιτικής δράσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ζητούμε ίσους κανόνες για όλους: ουσιαστικούς ελέγχους, φορολογική και τελωνειακή ισοτιμία και διασφάλιση ότι κάθε προϊόν που εισέρχεται στην ευρωπαϊκή αγορά πληροί τα ίδια πρότυπα ποιότητας και ασφάλειας.
Η προστασία του καταναλωτή και η βιωσιμότητα του ευρωπαϊκού λιανεμπορίου δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται αποσπασματικά, απαιτούν ενιαίο, συνεκτικό και αποτελεσματικό ευρωπαϊκό πλαίσιο».
