Σημαντική υποχώρηση παρουσίασαν τα περιστατικά απάτης με κάρτες πληρωμών το 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζα της Ελλάδος που περιλαμβάνονται στην Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας.
Η βελτίωση αποδίδεται κυρίως:
- στην ενίσχυση των συστημάτων ασφαλείας των τραπεζών,
- στη συνεργασία με διωκτικές και ρυθμιστικές αρχές,
- αλλά και στη μεγαλύτερη ενημέρωση των πολιτών για τις ηλεκτρονικές απάτες.
Μείωση περιστατικών και βελτίωση δεικτών
Συγκεκριμένα:
- Τα περιστατικά απάτης με κάρτες μειώθηκαν κατά 9% σε σχέση με το 2024.
- Ο δείκτης αναλογίας απάτης προς συνολικό αριθμό συναλλαγών (Fraud-to-Transaction ratio) υποχώρησε κατά 20%, διαμορφούμενος στο 0,013%.
Αυτό σημαίνει ότι:
- αντιστοιχούσε 1 συναλλαγή απάτης ανά 7.600 συναλλαγές το 2025.
Σταθερή η αξία της απάτης παρά την αύξηση συναλλαγών
Η συνολική αξία των συναλλαγών απάτης παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητη στα:
- 22,6 εκατ. ευρώ
την ώρα που η συνολική αξία συναλλαγών αυξήθηκε στα:
- 120 δισ. ευρώ από 112 δισ. ευρώ το 2024.
Ως αποτέλεσμα:
- ο δείκτης αναλογίας αξίας απάτης προς συνολική αξία συναλλαγών περιορίστηκε στο 0,019%,
- δηλαδή αντιστοιχούσε 1 ευρώ απάτης ανά 5.300 ευρώ συναλλαγών, έναντι 1 προς 4.900 το 2024.
Οι λόγοι της βελτίωσης
Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, καθοριστικό ρόλο έπαιξαν:
- Η εφαρμογή προηγμένων συστημάτων πρόληψης απάτης από τράπεζες και παρόχους πληρωμών
- Η συνεργασία με ελληνικές και ξένες αρχές για την εξάρθρωση κυκλωμάτων
- Η συστηματική ενημέρωση των πολιτών για νέες μορφές ηλεκτρονικής απάτης
Επιχειρήσεις κατά κυκλωμάτων απάτης
Στην έκθεση επισημαίνονται ενδεικτικά:
- Η εξάρθρωση από τη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος κυκλωμάτων που πραγματοποιούσαν επενδυτικές απάτες (investment frauds)
- Η προειδοποίηση της ΑΑΔΕ για παραπλανητικά SMS σχετικά με δήθεν επιδόματα πρόνοιας
- Η συνεργασία της Ελληνική Ένωση Τραπεζών με την ΕΕΤΤ για την αντιμετώπιση τηλεφωνικών απατών μέσω της μεθόδου “Caller ID Spoofing”
Μείωση σε POS και ATM
Η μείωση των περιστατικών απάτης καταγράφηκε σε όλους τους τύπους συναλλαγών:
- POS: -21% στον αριθμό περιστατικών
- Συναλλαγές χωρίς φυσική παρουσία κάρτας (CNP): -7%
- ATM: -6%
Σε επίπεδο αξίας:
- οι απάτες σε POS μειώθηκαν κατά 28%
- στα ATM κατά 2%
- ενώ στις online συναλλαγές CNP καταγράφηκε αύξηση 4%
Λιγότερες απάτες με κλεμμένες κάρτες
Ιδιαίτερα σημαντική ήταν η μείωση στις απάτες μέσω χαμένων ή κλεμμένων καρτών:
- Η αξία αυτών των συναλλαγών περιορίστηκε κατά 17%, στα 1,4 εκατ. ευρώ
- Ο αριθμός τους μειώθηκε κατά 19%
Ο μεγάλος κίνδυνος παραμένει το διαδίκτυο
Παρά τη συνολική βελτίωση, η απάτη στις online συναλλαγές εξακολουθεί να αποτελεί το βασικό πεδίο κινδύνου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία:
- το 98% της αξίας των απατών στις εξ αποστάσεως συναλλαγές
- και το 99% του αριθμού των περιστατικών
αφορούν ηλεκτρονικές αγορές μέσω διαδικτύου.
Μάλιστα, μεγάλο μέρος των περιστατικών σχετίζεται με συναλλαγές σε επιχειρήσεις του εξωτερικού, γεγονός που καθιστά δυσκολότερο τον έλεγχο και την ανάκτηση χρημάτων.
Ψηφιακές πληρωμές με καλύτερη προστασία
Η εικόνα που καταγράφει η Τράπεζα της Ελλάδος δείχνει ότι το οικοσύστημα ηλεκτρονικών πληρωμών στην Ελλάδα γίνεται σταδιακά ασφαλέστερο, παρά τη συνεχή εξέλιξη των μεθόδων ηλεκτρονικής απάτης.
Ωστόσο, οι αρχές επισημαίνουν ότι η επαγρύπνηση παραμένει κρίσιμη, καθώς οι ψηφιακές απειλές εξελίσσονται διαρκώς και μεταφέρονται όλο και περισσότερο στο online περιβάλλον.
