Για οργανωμένες κινήσεις αμερικανικών επιχειρηματικών συμφερόντων που επιχειρούν να ανακόψουν την ανάπτυξη του Κάθετου Διαδρόμου φυσικού αερίου, προωθώντας εναλλακτικές ενεργειακές διαδρομές μέσω της Τουρκίας, έκανε λόγο ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του Ομίλου AKTOR, Αλέξανδρος Εξάρχου. Ο ίδιος ανέδειξε τον ανταγωνισμό για τα μακροχρόνια συμβόλαια προμήθειας φυσικού αερίου στην Ευρώπη, προειδοποιώντας παράλληλα για τιμές που μπορεί να φτάσουν τα 130 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Μιλώντας στο συνέδριο «Green Deal Greece 2026» του ΤΕΕ, ο επικεφαλής της AKTOR και CEO της Atlantic SEE LNG Trade περιέγραψε τις γεωπολιτικές και επιχειρηματικές αντιπαραθέσεις γύρω από τον Κάθετο Διάδρομο, ο οποίος μπορεί να μετατρέψει την Ελλάδα σε βασική πύλη εισόδου αμερικανικού LNG προς την Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Στο επίκεντρο της παρέμβασής του βρέθηκαν επίσης οι συμφωνίες προμήθειας αμερικανικού LNG αξίας περίπου 9 δισ. σε ορίζοντα 20ετίας, οι επαφές με χώρες της περιοχής και η ανάγκη άμεσης ευρωπαϊκής παρέμβασης με έκδοση ευρωομολόγου.
Αμερικανικά συμφέροντα και ανταγωνισμός με την Τουρκία
Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε ο Αλέξανδρος Εξάρχου για επιχειρηματικά συμφέροντα που, σύμφωνα με τον ίδιο, επιδιώκουν να περιορίσουν τις προοπτικές του Κάθετου Διαδρόμου. «Εχθροί υπάρχουν στο εξωτερικό, κατά κύριο λόγο στις Ηνωμένες Πολιτείες», ανέφερε, συνδέοντας τις αντιδράσεις με τη διεκδίκηση μακροχρόνιων συμβολαίων φυσικού αερίου.
Όπως εξήγησε, ορισμένα αμερικανικά επιχειρηματικά συμφέροντα προωθούν διαφορετικές διαδρομές μεταφοράς LNG, οι οποίες θα μπορούσαν να ενισχύσουν τον ρόλο της Τουρκίας. Η γειτονική χώρα θα μπορούσε, κατά το σενάριο που περιέγραψε, να συνδυάζει αμερικανικό LNG με ρωσικό φυσικό αέριο, προσφέροντας ανταγωνιστικότερες τιμές και διεκδικώντας μέρος των ροών που θα μπορούσαν να διέλθουν από την Ελλάδα.
«Το σημαντικό είναι ο πόλεμος που έγινε και που εξακολουθεί να γίνεται από αμερικανικά συμφέροντα», σημείωσε, προειδοποιώντας για πιθανή ζημιά στο εγχείρημα. Αναφέρθηκε επίσης σε ελληνικά συμφέροντα που ενδέχεται να μην υποστηρίζουν την ανάπτυξη του Διαδρόμου, χωρίς να τα θεωρεί τον βασικό κίνδυνο.
Ο Κάθετος Διάδρομος και η στρατηγική θέση της Ελλάδας
Ο Κάθετος Διάδρομος μπορεί να αναβαθμίσει τον γεωπολιτικό και οικονομικό ρόλο της Ελλάδας, συνδέοντας τις ελληνικές υποδομές LNG με τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, την Ουκρανία και άλλες αγορές της περιοχής.
Ο κ. Εξάρχου επισήμανε ότι οι βασικές υποδομές υπάρχουν ήδη: ο τερματικός σταθμός της Ρεβυθούσας, το FSRU Αλεξανδρούπολης και οι υφιστάμενοι αγωγοί και διασυνδέσεις. Το κρίσιμο ζητούμενο είναι η εξασφάλιση ποσοτήτων φυσικού αερίου και η σύναψη εμπορικών συμφωνιών για τη συστηματική αξιοποίησή τους.
Διευκρίνισε επίσης ότι η δραστηριοποίηση της Atlantic SEE LNG Trade δεν αποκλείει άλλες εταιρείες από την αγορά και διάθεση αμερικανικού LNG στην Ευρώπη.
Συμφωνίες LNG περίπου 9 δισ. και ο ρόλος της Γκιλφόιλ
Οι συμφωνίες αμερικανικού LNG, σύμφωνα με όσα ανέφερε, προσεγγίζουν συνολική αξία 9 δισ. σε βάθος 20 ετών. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην Αμερικανίδα πρέσβειρα Κίμπερλι Γκιλφόιλ, την οποία χαρακτήρισε κινητήρια δύναμη για την προώθηση του Κάθετου Διαδρόμου και των σχετικών εμπορικών συμφωνιών.
Σημείωσε ότι το ελληνικό Δημόσιο ωφελείται χωρίς να έχει αναλάβει υποχρέωση αγοράς συγκεκριμένων ποσοτήτων. Ξεχώρισε τη συμφωνία προμήθειας 1,5 δισ. κυβικών μέτρων LNG ετησίως από τη Venture Global, υποστηρίζοντας ότι οι τιμές που εξασφαλίστηκαν τότε δεν είναι πλέον διαθέσιμες για νέες ποσότητες. Υπενθύμισε ότι κατά την υπογραφή της συμφωνίας είχαν διατυπωθεί επιφυλάξεις ακόμη και από κυβερνητικούς παράγοντες.
Νέες επαφές με Ρουμανία και Βουλγαρία
Ο επικεφαλής της AKTOR αποκάλυψε συζητήσεις για νέες συνεργασίες με Ρουμανία και Βουλγαρία, καθώς και άλλες χώρες της περιοχής. Για τη Ρουμανία ανέφερε ότι οι επαφές αναμένεται να προχωρήσουν μετά τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης. Η εξασφάλιση αγοραστών και σταθερής ζήτησης θεωρείται κρίσιμη για την εμπορική βιωσιμότητα του Διαδρόμου.
Η πιθανή επιστροφή του ρωσικού αερίου
Σχολιάζοντας το ενδεχόμενο επιστροφής του ρωσικού φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά, ο κ. Εξάρχου εκτίμησε ότι δεν θα αποδυνάμωνε κατ’ ανάγκη τον Κάθετο Διάδρομο. Ο συνδυασμός διαφορετικών πηγών εφοδιασμού θα μπορούσε να διευρύνει τις επιλογές και να μειώσει τις τιμές.
Επισήμανε ότι η μεταφορά μέσω αγωγών είναι γενικά οικονομικότερη από τη μεταφορά LNG και προειδοποίησε ότι η Ευρώπη δεν πρέπει να αντικαταστήσει την εξάρτηση από τη Ρωσία με αντίστοιχη εξάρτηση από τις ΗΠΑ. Παρότι δεν θεωρεί πιθανή την άμεση επιστροφή του ρωσικού αερίου, υποστήριξε ότι η διαφοροποίηση των πηγών είναι απαραίτητη για τη μακροπρόθεσμη ασφάλεια εφοδιασμού.
Προειδοποίηση για φυσικό αέριο στα 120–130 ευρώ/MWh
Με τις τιμές να έχουν ήδη προσεγγίσει τα 100 ευρώ/MWh, ο Αλέξανδρος Εξάρχου δεν απέκλεισε άνοδο στα 120–130 ευρώ/MWh τους επόμενους μήνες, καθώς αυξάνονται οι ανάγκες θέρμανσης και εντείνεται ο ανταγωνισμός για τις διαθέσιμες ποσότητες LNG.
Η Ευρώπη, όπως υποστήριξε, δεν έχει κινηθεί αρκετά γρήγορα για μακροχρόνιες συμφωνίες προμήθειας, ενώ άλλοι μεγάλοι αγοραστές αναζητούν πρόσθετες ποσότητες. Η αύξηση του ενεργειακού κόστους θα μπορούσε να τροφοδοτήσει τον πληθωρισμό, να επιβαρύνει επιχειρήσεις και νοικοκυριά και να επηρεάσει την πορεία των επιτοκίων. «Ο κίνδυνος για μένα είναι αυτός και είναι άμεσος, είναι τώρα», τόνισε.
Πρόταση για άμεση έκδοση ευρωομολόγου
Απέναντι στον κίνδυνο νέας ενεργειακής κρίσης, ο επικεφαλής της AKTOR ζήτησε άμεση κινητοποίηση της ΕΕ με έκδοση ευρωομολόγου, ώστε να εξασφαλιστούν πόροι για ενεργειακές υποδομές και παρεμβάσεις στήριξης. Προειδοποίησε ότι οι αποφάσεις δεν πρέπει να μετατεθούν για τον Φεβρουάριο ή τον Μάρτιο, όταν το κόστος μπορεί να έχει ήδη διογκωθεί.
Ειδική αναφορά έκανε στη Γερμανία και τη Γαλλία, καθώς μια νέα κρίση στις μεγάλες ευρωπαϊκές οικονομίες θα επηρέαζε το σύνολο της ΕΕ. Για την Ελλάδα εκτίμησε ότι η οικονομία βρίσκεται στην καλύτερη θέση των τελευταίων 50 ετών, χωρίς όμως να μπορεί να μείνει ανεπηρέαστη από γενικευμένη ευρωπαϊκή επιβράδυνση.
===============================================
Αποποίηση Ευθύνης: Το περιεχόμενο και οι πληροφορίες που περιλαμβάνονται στο παρόν άρθρο προσφέρονται προς τους επισκέπτες/τριες/χρήστες/τριες του fpress.gr αποκλειστικά και μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς, δεν δύνανται σε καμιά περίπτωση να εκληφθούν ως προτροπή, προσφορά, άποψη, ή σύσταση του fpress.gr για αγορά ή πώληση οποιουδήποτε χρεογράφου και δεν συνθέτουν νομική, φορολογική, λογιστική, ή επενδυτική συμβουλή ή υπηρεσία σχετικά με την αποδοτικότητα ή καταλληλότητα οποιουδήποτε χρεογράφου ή επένδυσης. Κατά συνέπεια, δεν υφίσταται ουδεμία ευθύνη για τυχόν επενδυτικές και λοιπές αποφάσεις που θα ληφθούν με βάση τις πληροφορίες αυτές.
