Ισχυρές πιθανότητες να κλείσουν πάνω από τον ετήσιο στόχο τα φορολογικά έσοδα του 2026 διαπιστώνει η Eurobank, εκτιμώντας ότι η υπεραπόδοση του πρώτου εξαμήνου είναι πιθανότερο να διατηρηθεί παρά να χαθεί μέχρι το τέλος του έτους.
Σύμφωνα με την ανάλυση «7 Ημέρες Οικονομία» της Eurobank Research, η πιθανότητα θετικής απόκλισης των φορολογικών εσόδων διαμορφώνεται μεταξύ 70% και 88%, ανάλογα με τη μέθοδο προσομοίωσης και το εάν περιλαμβάνεται στην ιστορική σύγκριση το ακραίο πανδημικό έτος του 2020.
Η εξέλιξη δημιουργεί ένα πρόσθετο δημοσιονομικό «μαξιλάρι», το οποίο ενισχύει τις πιθανότητες επίτευξης ή και υπέρβασης των προβλέψεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για πρωτογενές πλεόνασμα 4% του ΑΕΠ και συνολικό δημοσιονομικό πλεόνασμα 0,8% του ΑΕΠ το 2026.
Υπεραπόδοση έως και άνω των 2 δισ. ευρώ
Η Eurobank πραγματοποίησε προσομοίωση με βάση την πορεία των φορολογικών εσόδων κατά την περίοδο 2015-2025, χρησιμοποιώντας ως αφετηρία την υποκείμενη υπεραπόδοση των 584 εκατ. ευρώ που καταγράφηκε στο πρώτο εξάμηνο του 2026.
Με βάση το πλήρες ιστορικό δείγμα, θετική τελική απόκλιση προκύπτει στο 70%-73% των προσομοιώσεων. Εάν εξαιρεθεί το 2020, η πιθανότητα αυξάνεται στο 80%-88%.
Η μέση προσομοιωμένη υπεραπόδοση για το σύνολο του έτους διαμορφώνεται περίπου στα 1,3 δισ. ευρώ, ενώ η διάμεση εκτίμηση προσεγγίζει τα 1,8 δισ. ευρώ. Σε περισσότερες από τις μισές προσομοιώσεις, η θετική απόκλιση ξεπερνά το 1 δισ. ευρώ, ενώ στο 46% των περιπτώσεων υπερβαίνει ακόμη και τα 2 δισ. ευρώ.
Οι υπολογισμοί, πάντως, στηρίζονται στην παραδοχή ότι οι δαπάνες, τα μη φορολογικά έσοδα, οι τόκοι και τα αποτελέσματα των υπόλοιπων φορέων της Γενικής Κυβέρνησης θα κινηθούν σύμφωνα με τον προϋπολογισμό.
Πλεόνασμα 4,49 δισ. ευρώ, αλλά με αστερίσκο
Κατά το πρώτο εξάμηνο, το πρωτογενές πλεόνασμα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 4,49 δισ. ευρώ, έναντι στόχου 1,95 δισ. ευρώ. Η ονομαστική υπέρβαση έφθασε, επομένως, τα 2,54 δισ. ευρώ.
Η εικόνα αυτή, ωστόσο, χρειάζεται προσεκτική ανάγνωση. Μεγάλο μέρος της διαφοράς δεν αποτελεί μόνιμη εξοικονόμηση, αλλά συνδέεται με ετεροχρονισμούς πληρωμών. Ειδικότερα, από την απόκλιση αφαιρούνται 81 εκατ. ευρώ που αφορούν πληρωμές εξοπλιστικών προγραμμάτων, 555 εκατ. ευρώ από πληρωμές του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, 1,6 δισ. ευρώ από μεταβιβάσεις προς φορείς της Γενικής Κυβέρνησης και 135 εκατ. ευρώ από το τίμημα για την άδεια λειτουργίας καζίνο στο Ελληνικό.
Μετά τις συγκεκριμένες προσαρμογές, η πραγματική υπέρβαση του πρωτογενούς αποτελέσματος έναντι του στόχου περιορίζεται στα 171 εκατ. ευρώ. Το συνολικό ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού εμφάνισε έλλειμμα 930 εκατ. ευρώ, έναντι προβλεπόμενου ελλείμματος 3,14 δισ. ευρώ. Η επίδοση ήταν καλύτερη κατά 2,21 δισ. ευρώ, αν και το έλλειμμα αυξήθηκε κατά περίπου 370 εκατ. ευρώ σε σχέση με το πρώτο εξάμηνο του 2025.
Πού στηρίζεται η αύξηση των εσόδων
Τα καθαρά έσοδα του προϋπολογισμού ανήλθαν σε 36,01 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας τον στόχο κατά 1,08 δισ. ευρώ ή 3,1%. Σε ετήσια βάση αυξήθηκαν κατά 1,63 δισ. ευρώ. Τα φορολογικά έσοδα έφθασαν τα 33,82 δισ. ευρώ, καταγράφοντας υπέρβαση 1,03 δισ. ευρώ. Εξαιρουμένων, όμως, των 306 εκατ. ευρώ από την παραχώρηση της Εγνατίας Οδού και των 135 εκατ. ευρώ από την άδεια καζίνο στο Ελληνικό, η υποκείμενη υπεραπόδοση περιορίζεται στα 584 εκατ. ευρώ ή 1,8%.
Η Eurobank αποδίδει τη θετική πορεία στην οικονομική δραστηριότητα, την ιδιωτική κατανάλωση, τον τουρισμό και τις τιμές, αλλά και στη βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης μέσω των ηλεκτρονικών πληρωμών, της διασύνδεσης των POS με τις ταμειακές μηχανές και της χρήσης του myDATA.
Τα έσοδα από τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων ξεπέρασαν τον στόχο κατά 311 εκατ. ευρώ, ενώ τα έσοδα από τα νομικά πρόσωπα υπολείπονταν κατά 125 εκατ. ευρώ. Στον ΦΠΑ, εξαιρουμένης της παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, η υπέρβαση έφθασε τα 573 εκατ. ευρώ.
Ο κίνδυνος από την ενεργειακή κρίση
Βασική πηγή αβεβαιότητας παραμένει, σύμφωνα με την τράπεζα, η ενδεχόμενη παράταση της ενεργειακής κρίσης εξαιτίας της σύγκρουσης ΗΠΑ–Ιράν. Μια παρατεταμένη άνοδος του ενεργειακού κόστους θα μπορούσε να προκαλέσει νέες δημοσιονομικές πιέσεις, ιδιαίτερα εάν καταστούν αναγκαία πρόσθετα μέτρα στήριξης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Ο συγκεκριμένος κίνδυνος δεν έχει ενσωματωθεί στις προσομοιώσεις της Eurobank, γεγονός που καθιστά τις εκτιμήσεις για το πρόσθετο δημοσιονομικό περιθώριο σαφώς υπό όρους.
