Με ρήτρα που προστέθηκε στο τεχνικό μνημόνιο, οι δανειστές ζητούν από την Τράπεζα της Ελλάδας να προχωρήσει στη δημοσίευση αναλυτικών στοιχείων για τους καταθέτες. Τα στοιχεία αυτά, τα οποία μάλιστα θα επικαιροποιούνται σε μηνιαία βάση, θα πρέπει να δείχνουν όχι μόνο το συνολικό υπόλοιπο των καταθέσεων για νοικοκυριά και επιχειρήσεις αλλά ακόμη και την “πυραμίδα” των καταθετών. Έτσι, θα φανεί και με τη… βούλα ότι αυτοί που έχουν αφήσει σημαντικά υπόλοιπα στους τραπεζικούς τους λογαριασμούς είναι μετρημένοι. Πάνω από το 90% των καταθετών διαθέτουν πλέον ποσά της τάξεως των μερικών εκατοντάδων ή λίγων χιλιάδων ευρώ. Μάλιστα, ειδικά τα νοικοκυριά συνεχίζουν να χάνουν καταθέσεις και ενώ βρισκόμαστε εβδομάδες πριν ξεκινήσει η φορολογική λαίλαπα του 2017.
Τη συνεχιζόμενη μείωση στις καταθέσεις των νοικοκυριών και τον Μάιο αποτυπώνουν τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδας. Μπορεί το άθροισμα των αποταμιεύσεων νοικοκυριών και επιχειρήσεων να εμφάνισε αύξηση 421 εκατ. ευρώ τον 5ομήνα του έτους συγκριτικά με τον Απρίλιο –νοικοκυριά και επιχειρήσεις μοιράστηκαν αθροιστικά 119,415 δις. ευρώ έναντι 118,994 δις. ευρώ τον Απρίλιο- ωστόσο το σύνολο της αύξησης προήλθε εξ’ ολοκλήρου από τις επιχειρήσεις, τόσο τις ασφαλιστικές εταιρείες όσο και τις εταιρείες του μη χρηματοπιστωτικού τομέα. Τα νοικοκυριά, αντίθετα, συνέχισαν να μειώνουν τις αποταμιεύσεις τους οποίες περιορίστηκαν τον Μάιο κατά 332 εκατομμύρια ευρώ στα 98,82 δις. ευρώ έναντι 99,152 δις. ευρώ τον Απρίλιο. Οι συσσωρευμένες απώλειες για τα νοικοκυριά από τις αρχές του χρόνου φτάνουν στα 1,952 δις. ευρώ.
Εξαιρετικά κρίσιμη θεωρείται η αντίδραση των νοικοκυριών το επόμενο διάστημα. Από τη μία, η επίτευξη της συμφωνίας στις 15 Ιουνίου δημιουργεί προσδοκίες ότι θα αρχίσουν να επιστρέφουν καταθέσεις στους τραπεζικούς λογαριασμούς. Από την άλλη, η συμφωνία συμπίπτει χρονικά με την περίοδο αυξημένων φορολογικών υποχρεώσεων. Από τον Ιούλιο μέχρι τον Δεκέμβριο, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να καταβάλλουν σε μηνιαία βάση, πάνω από 4,6 δις. ευρώ για την κάλυψη των υποχρεώσεων εκ των οποίων ένα πολύ μεγάλο βάρος πέφτει στα νοικοκυριά. Η αύξηση του υπολοίπου των καταθέσεων σε τέτοιες συνθήκες, θεωρείται αρκετά δύσκολη και για έναν επιπλέον λόγο: οι ελληνικές καταθέσεις είναι πλέον κατακερματισμένες. Το υπόλοιπο των 98,82 δις. ευρώ που μοιράζονται τα νοικοκυριά εμφανίζεται σπασμένο σε εκατομμύρια λογαριασμούς των 1000-2000 ευρώ. Το συγκεκριμένο «χαρακτηριστικό» έχει διαπιστωθεί και από τους δανειστές οι οποίοι έβαλαν ρήτρα στο μνημόνιο να δημοσιεύονται ανά μήνα αναλυτικά στοιχεία για τις καταθέσεις οι οποίες εκτός από το συνολικό υπόλοιπο θα δείχνουν και τις κατανομές με βάση το ύψος του διαθέσιμου λογαριασμού. Αναλυτικά, τα στοιχεία του Μαίου για την πορεία των καταθέσεων, δείχνουν τα εξής:
- Στα νοικοκυριά, η μείωση που καταγράφηκε τον Μάιο κατά 332 εκατ. ευρώ οφείλεται στο γεγονός ότι μειώθηκε το υπόλοιπο στις καταθέσεις όψεως (κατά 88 εκατ. ευρώ στα 9,897 δις. ευρώ) αλλά ταμιευτηρίου (κατά 376 εκατ. ευρώ στα 49,072 δις. ευρώ). Αντίθετα, στις καταθέσεις προθεσμίας παρατηρήθηκε αύξηση 133 εκατ. ευρώ μέσα στον Μάιο. Από τις αρχές του χρόνου, οι καταθέσεις των νοικοκυριών έχουν υποχωρήσει κατά 1,952 δις. ευρώ με τις καταθέσεις όψεως να χάνουν 337 εκατ. ευρώ, τις καταθέσεις ταμιευτηρίου 1,202 δις. ευρώ και τις καταθέσεις προθεσμίας κατά 413 εκατ. ευρώ. Υπόλοιπο καταθέσεων της τάξεως των 98-99 δις. ευρώ έχει να καταγράψει στα νοικοκυριά η ΤτΕ από τον Ιούνιο του 2001 όταν η χώρα ήταν ακόμη στη δραχμή.
- Στις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις, οι καταθέσεις αυξήθηκαν κατά 569 εκατ. ευρώ τον Μάιο περιορίζοντας τις απώλειες από τις αρχές του χρόνου στα 467 εκατ. ευρώ. Το υπόλοιπο αυξήθηκε στα 17,418 δις. ευρώ έναντι 16,849 δις. ευρώ τον Απρίλιο. Πρέπει πάντως να σημειωθεί ότι σε αντίθεση με πέρυσι, φέτος δεν έχει ξεκινήσει ακόμη η διαδικασία καταβολής του φόρου εισοδήματος νομικών προσώπων. Και αυτό διότι ενώ πέρυσι η πληρωμή της πρώτης δόσης γινόταν με την υποβολή της δήλωσης, φέτος η πρώτη δόση θα πρέπει να πληρωθεί έως το τέλος Ιουλίου. Έτσι, κρίσιμο είναι το επόμενο διάστημα και για το υπόλοιπο καταθέσεων των εταιρειών καθώς οι φόροι της φετινής χρονιάς αναμένεται να φτάσουν τουλάχιστον στα 3,5 δις. ευρώ. Από τις λοιπές κατηγορίες εταιρειών, σημαντική είναι η αύξηση που καταγράφηκε στις ασφαλιστικές εταιρείες καθώς έφτασε στα 217 εκατ. ευρώ με αποτέλεσμα το υπόλοιπο να διαμορφωθεί στα 1,161 δις. ευρώ έναντι 944 εκατ. ευρώ πέρυσι.
- Το συνολικό υπόλοιπο καταθέσεων των κατοίκων εσωτερικού έφτασε στα 129,941 δις. ευρώ παρουσιάζοντας αύξηση 197 εκατ. ευρώ. Στους φορείς της γενικής κυβέρνησης, υπήρξε μείωση κατά 224 εκατ. ευρώ με αποτέλεσμα οι καταθέσεις να περιοριστούν στα 10,526 δις. ευρώ έναντι 10,75 δις. ευρώ τον Απρίλιο.
