Σε μια δραματική εξέλιξη που αλλάζει τα δεδομένα στη Μέση Ανατολή, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν ανακοίνωσαν ταυτόχρονα τη συμφωνία τους για εκεχειρία διάρκειας δύο εβδομάδων, λίγη μόνο ώρα πριν από τη λήξη του τελεσιγράφου του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Η ανακωχή συνοδεύεται από το πλήρες άνοιγμα του στρατηγικού Στενού του Ορμούζ, διαύλου κρίσιμης σημασίας για τις παγκόσμιες ενεργειακές ροές – μια κίνηση που, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, αποτέλεσε το «κλειδί» για τη συμφωνία.
Η πρωτοβουλία βρήκε στήριξη και από το Ισραήλ, το οποίο ωστόσο ξεκαθάρισε ότι η κατάπαυση πυρός δεν επεκτείνεται στον Λίβανο, όπου συνεχίζονται οι εντάσεις. Η Τεχεράνη από την πλευρά της ανακοίνωσε πως οι άμεσες διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ θα ξεκινήσουν την Παρασκευή στο Ισλαμαμπάντ, με το Πακιστάν να διαδραματίζει ρόλο μεσολαβητή.
Δηλώσεις με υψηλούς τόνους από Ουάσιγκτον και Τεχεράνη
«Πρόκειται για πλήρη και ολοκληρωτική νίκη. 100%. Δεν έχω καμιά αμφιβολία γι’ αυτό», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο πρόεδρος Τραμπ, υποστηρίζοντας ότι το Ιράν προσήλθε «υπό πίεση» στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ο ίδιος δημοσίευσε στο Truth Social ότι με την προϋπόθεση του «πλήρους, άμεσου και ασφαλούς ανοίγματος του Στενού του Ορμούζ» αναστέλλει για δύο εβδομάδες τις επιθέσεις και τους βομβαρδισμούς κατά του Ιράν, ενώ άφησε να εννοηθεί ότι επίκειται μακροπρόθεσμη ειρηνευτική συμφωνία βασισμένη σε ιρανική πρόταση 10 σημείων
Η Τεχεράνη απάντησε με εξίσου θριαμβευτικό τόνο. Το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας της Ισλαμικής Δημοκρατίας χαρακτήρισε τη συμφωνία «ιστορική και συντριπτική ήττα του εχθρού» και υπογράμμισε πως οι ένοπλες δυνάμεις θα σταματήσουν τις επιχειρήσεις τους εφόσον τηρηθεί η κατάπαυση του πυρός
Ο ρόλος του Πακιστάν και της Κίνας
Το Πακιστάν, που διατηρεί ανοιχτούς διαύλους με Ουάσιγκτον και Τεχεράνη, φαίνεται να λειτούργησε ως καταλύτης για την προσωρινή αποκλιμάκωση. Ο πρωθυπουργός Σεχμπάζ Σαρίφ κάλεσε τον Τραμπ να παρατείνει το τελεσίγραφο κατά δύο εβδομάδες για να «δοθεί χώρος στη διπλωματία». Σύμφωνα με τον Αμερικανό πρόεδρο, ρόλο στην επιτυχία της διαμεσολάβησης είχε και η Κίνα, που πίεσε ήσυχα για την επίτευξη συμφωνίας
Ένα βήμα πίσω από την καταστροφή
Η ανακοίνωση της εκεχειρίας έγινε περισσότερο από μία ώρα πριν τη λήξη του τελεσιγράφου του Τραμπ προς το Ιράν, το οποίο προειδοποιούσε ότι «ένας ολόκληρος πολιτισμός θα εξαφανιστεί» αν η Τεχεράνη δεν άνοιγε έως τις 03:00 (ώρα Ελλάδας) το Στενό του Ορμούζ – τη θαλάσσια αρτηρία από όπου διέρχεται το 20% των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου
Η προοπτική ολοκληρωτικού πολέμου φαίνεται για την ώρα να απομακρύνεται, με τις δύο πλευρές να δηλώνουν έτοιμες να «δώσουν μια ευκαιρία στην ειρήνη». Ωστόσο, οι διαφορές παραμένουν βαθιές και το ερώτημα αν η εκεχειρία των δύο εβδομάδων θα εξελιχθεί σε μόνιμη συμφωνία ειρήνης μένει ανοιχτό.
Υπό επιτήρηση
Από την πλευρά τους, οι ιρανοί ηγέτες επιβεβαίωσαν πως δέχθηκαν να ανοίξει πλήρως «για περίοδο δύο εβδομάδων» το στενό του Ορμούζ «αν σταματήσουν οι επιθέσεις εναντίον του Ιράν», όπως τόνισε μέσω X ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί.
Η ανακοίνωση του ιρανικού ανωτάτου συμβουλίου εθνικής ασφαλείας αναφέρει ότι ο στρατός θα «επιτηρεί» την «καθημερινή περιορισμένη διέλευση των πλοίων» από το στενό όσο θα εφαρμόζεται η κατάπαυση του πυρός και ανέφερε ακόμη πως η Τεχεράνη αναμένει άρση «όλων» των κυρώσεων.
Σύμφωνα με το κείμενο, θα γίνουν σεβαστά τα «δικαιώματα» του Ιράν ως προς τον εμπλουτισμό ουρανίου, μετέδωσαν η ιρανική κρατική τηλεόραση, το πρακτορείο ειδήσεων MEHR και το πρακτορείο ειδήσεων Tasnim. Ωστόσο αυτό απουσίαζε από εκδοχή που επιδόθηκε στον ΟΗΕ.
«Αποφασίστηκε στο ανώτατο επίπεδο ότι το Ιράν θα διεξαγάγει, για περίοδο δύο εβδομάδων» διαπραγματεύσεις «με την αμερικανική πλευρά στο Ισλαμαμπάντ», συνεχίζει η ανακοίνωση και τονίζει πως «αυτό δεν σημαίνει το τέλος του πολέμου», που θα κηρυχτεί «αφού» ολοκληρωθούν οι συνομιλίες και ότι η διάρκεια της κατάπαυσης του πυρός θα μπορούσε να παραταθεί εάν υπάρξει «συμφωνία των δυο πλευρών» προς αυτό.
Οι αγορές αντέδρασαν με ενθουσιασμό: οι τιμές του πετρελαίου, τόσο του WTI όσο και του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας, υποχώρησαν κατά 15% και πλέον, περνώντας κάτω από το όριο 100 δολαρίων το βαρέλι, ενώ στα χρηματιστήρια στο Τόκιο (+4%) και στη Σεούλ (+6%) οι δείκτες έκαναν άλμα.
Το Ισραήλ διαμηνύει πως η ανακωχή δεν αφορά τον Λίβανο
Ο πακιστανός πρωθυπουργός Σαμπάζ Σαρίφ διαβεβαίωσε μέσω X ότι «η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, καθώς και οι σύμμαχοί τους, συμφώνησαν (να εφαρμοστεί) άμεση κατάπαυση του πυρός παντού, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου και άλλων χωρών, με άμεση ισχύ», πληκτρολογώντας τις τρεις τελευταίες λέξεις με κεφαλαία γράμματα.
Όμως το Ισραήλ, που διαβεβαίωσε πως «υποστηρίζει» την απόφαση των ΗΠΑ να ανασταλούν οι βομβαρδισμοί στο Ιράν για δύο εβδομάδες, διεμήνυσε πως η συμφωνία «δεν συμπεριλαμβάνει τον Λίβανο», όπως τόνισε σε ανακοίνωσή του το γραφείο του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Ο απολογισμός των ισραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων στη χώρα αυτή από τη 2η Μαρτίου ξεπερνά τους 1.500 νεκρούς.
Χθες ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε ότι ολοκλήρωσε στο νότιο τμήμα του Λιβάνου την ανάπτυξη χερσαίων μονάδων του σε «προκεχωρημένη γραμμή άμυνας» έναντι των μαχητών του σιιτικού κινήματος Χεζμπολά, που πρόσκειται στον Λίβανο.
Ισραηλινός αεροπορικός βομβαρδισμός λίγη ώρα προτού ανακοινωθεί η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στοίχισε τη ζωή σε τουλάχιστον οκτώ ανθρώπους στη Σαΐντα, ανακοίνωσε τις πρώτες πρωινές ώρες το υπουργείο Υγείας του Λιβάνου.
Οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις ανακοίνωσαν εξάλλου τις εκτοξεύσεις τριών ομοβροντιών πυραύλων από το Ιράν εναντίον της επικράτειας του Ισραήλ, με την πρώτη από αυτές περίπου δέκα λεπτά αφού ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε παράταση δυο εβδομάδων του τελεσιγράφου του στο Ιράν προτού διατάξει καταστροφικούς βομβαρδισμούς εναντίον πολιτικών υποδομών του.
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες «καλωσορίζει την ανακοίνωση της κατάπαυσης του πυρός για δυο εβδομάδες ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν» και προτρέπει τις εμπόλεμες πλευρές να «τηρήσουν τους όρους» της συμφωνίας και να διεξαγάγουν διαπραγματεύσεις ώστε να υπάρξει «διαρκής και συνολική ειρήνη στην περιοχή» της Μέσης Ανατολής, σύμφωνα με δελτίο Τύπου που δημοσιοποίησε ο εκπρόσωπός του Στεφάν Ντουζαρίκ.
Από την πλευρά της η διπλωματία του Ιράκ κάλεσε να διεξαχθεί «σοβαρός και διαρκής διάλογος» που θα επιτρέψει να αντιμετωπιστούν οι «ριζικές αιτίες» της σύγκρουσης και να «ενισχυθεί η αμοιβαία εμπιστοσύνη»· χθες σκοτώθηκαν επτά άμαχοι στη χώρα αυτή στο πλαίσιο του πολέμου στη Μέση Ανατολή, με τον απολογισμό των νεκρών να έχει ξεπεράσει τους 100 από το ξέσπασμα της ένοπλης σύρραξης.
Κάτω από τα 100 δολάρια η τιμή του πετρελαίου
Οι τιμές του πετρελαίου μειώθηκαν σήμερα πάνω από 15% αφού ο Ντόναλντ Τραμπ ήρε το τελεσίγραφό του εναντίον του Ιράν και η Τεχεράνη δήλωσε έτοιμη να διαπραγματευθεί, προς μεγάλη ανακούφιση των Χρηματιστηρίων στην Ασία, τα οποία έκαναν άλμα.
Το πετρέλαιο καταγράφει πτώση και η τιμή του κυμαίνεται κάτω από τα 100 δολάρια.
Γύρω στις 08:00 (ώρα Ελλάδας), η τιμή του West Texas Intermediate (WTI) παραδοτέου το Μάιο, που αποτελεί την αμερικανική αναφορά για το αργό πετρέλαιο, σημείωνε πτώση κατά 14,53% στα 96,54 δολάρια.
Το βαρέλι του Brent της Βόρειας Θάλασσας για παραδόσεις τον Ιούνιο, που αποτελεί την αναφορά της παγκόσμιας αγοράς, σημείωνε από την πλευρά του πτώση κατά 13,13% στα 94,92 δολάρια.
Αμφότερα έπεσαν κάτω από το συμβολικό όριο των 100 δολαρίων σε μια αγορά ανακουφισμένη από την προοπτική μιας κατάπαυσης του πυρός στο Ιράν.
===============================================
Αποποίηση Ευθύνης: Το περιεχόμενο και οι πληροφορίες που περιλαμβάνονται στο παρόν άρθρο προσφέρονται προς τους επισκέπτες/τριες/χρήστες/τριες του fpress.gr αποκλειστικά και μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς, δεν δύνανται σε καμιά περίπτωση να εκληφθούν ως προτροπή, προσφορά, άποψη, ή σύσταση του fpress.gr για αγορά ή πώληση οποιουδήποτε χρεογράφου και δεν συνθέτουν νομική, φορολογική, λογιστική, ή επενδυτική συμβουλή ή υπηρεσία σχετικά με την αποδοτικότητα ή καταλληλότητα οποιουδήποτε χρεογράφου ή επένδυσης. Κατά συνέπεια, δεν υφίσταται ουδεμία ευθύνη για τυχόν επενδυτικές και λοιπές αποφάσεις που θα ληφθούν με βάση τις πληροφορίες αυτές.
