Η φθίνουσα πορεία που ξεκίνησε το 2008, όταν η μηνιαία δαπάνη των νοικοκυριών -σε τρέχουσες τιμές- διαμορφωνόταν στα 2.120,4 ευρώ, συνεχίζεται με αποτέλεσμα για το 2015 η δαπάνη να έχει περιοριστεί πλέον στα 1.419,57 ευρώ: 33% χαμηλότερα σε σχέση με το 2008 και 2,8% χαμηλότερα σε σχέση με το 2014.
Το μεγαλύτερο μερίδιο των δαπανών του μέσου προϋπολογισμού των νοικοκυριών αφορά τα είδη διατροφής (20,7%), μια αναλογική σχέση που εμφανίζεται σε χώρες με χαμηλό μέσο όρο εισοδημάτων, καθώς οι πολίτες καλύπτουν πρωταρχικά τις ανάγκες σίτισης. Ακολουθούν η στέγαση (13,3%) και οι μεταφορές (12,8%), ενώ οι υπηρεσίες εκπαίδευσης αντιστοιχούν στο μικρότερο μερίδιο των δαπανών (3,3%).
Μεταξύ του 2014 και του 2015 το καταναλωτικό πρότυπο δεν παρουσίασε σημαντικές μεταβολές, παρατήρηση που ισχύει τόσο για τις τρέχουσες όσο και για τις σταθερές τιμές.
Πού κατανέμονται
Αναλυτικότερα, σε τρέχουσες τιμές η ποσοστιαία κατανομή των δώδεκα κατηγοριών έχει ως εξής:
* είδη διατροφής 20,7%
* στέγαση 13,3%
* μεταφορές 12,8%
* ξενοδοχεία, καφενεία και εστιατόρια 9,9%
* διάφορα αγαθά και υπηρεσίες 9,0%
* υγεία 7,5%
* είδη ένδυσης και υπόδησης 5,8%
* διαρκή αγαθά 5,0%
* αναψυχή και πολιτισμός 4,7%
* επικοινωνίες 4,1%
* οινοπνευματώδη ποτά και καπνός 4,0% και εκπαίδευση 3,3%.
Οι μεταβολές
Καταγράφοντας την ποσοστιαία μεταβολή της μέσης μηνιαίας δαπάνης κατά την περίοδο εφαρμογής των μνημονίων (έρευνες οικογενειακού προϋπολογισμού 2010-2015), η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε τις ακόλουθες μεταβολές:
1. Η κατανάλωση στα διαρκή αγαθά έχει μειωθεί κατά 49%.
2. Στα είδη ένδυσης και υπόδησης υπάρχει υποχώρηση 41%.
3. Στην κατηγορία διάφορα αγαθά και υπηρεσίες η μηνιαία δαπάνη έχει πέσει κατά 37,1%.
4. Στα ξενοδοχεία, στα καφενεία και στα εστιατόρια υπάρχει πτώση 32,8%.
5. Στις μεταφορές η μηνιαία δαπάνη των νοικοκυριών έχει περιοριστεί κατά 31,4%.
6. Στην αναψυχή και στον πολιτισμό η υποχώρηση αγγίζει το 25,8%.
7. Στις επικοινωνίες έχει καταγραφεί μείωση 25,5%.
8. Τα νοικοκυριά περιόρισαν ακόμη και τη δαπάνη της εκπαίδευσης κατά 20,8%.
9. Η δαπάνη για τη στέγαση έχει περιοριστεί κατά 17,3%.
10. Ακόμη και στα είδη διατροφής παρατηρείται κάμψη κατά 16,6%, ενώ αντίστοιχο ποσοστό καταγράφεται στα οινοπνευματώδη ποτά και στον καπνό.
11. Όσον αφορά τις δαπάνες υγείας, η πτώση ανέρχεται στο 14%.
Την περίοδο 2010 έως 2015 το μεγαλύτερο μέρος των δαπανών επί του συνολικού οικογενειακού προϋπολογισμού αφορά σε είδη διατροφής και κυμαίνεται από 18,0% το 2010 έως 20,7% το 2015.
Την περίοδο 2010 έως 2015 συνεχής είναι η μείωση των δαπανών για διαρκή αγαθά, ως ποσοστό επί του οικογενειακού προϋπολογισμού, από 6,7% το 2010 σε 4,7% το 2015, καθώς και των διαφόρων αγαθών και υπηρεσιών από 10,4% το 2010 σε 9,0% το 2015.
